دانشگاه پیام نور برنامه ریزی توسعه کالبدی 2645-5471 5 3 2018 11 22 Monitoring and prediction of land use changes and physical expansion of Babol city during 1985-2040 using multi-temporal Landsat imagery پایش و پیش‏ بینی تغییرات کاربری اراضی و گسترش فیزیکی شهر بابل در دوره زمانی 1419-1364 با استفاده از تصاویر چندزمانه لندست 32 52 5257 10.30473/psp.2018.5257 FA محمد کریمی فیروزجایی دانشجوی دکتری گروه سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشگاه تهران مجید کیاورز استادیار گروه سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، دانشگاه تهران محسن کلانتری دانشیار گروه جغرافیا، دانشگاه زنجان Journal Article 2017 07 24 Nowadays, interlinking of structural, social, environmental and economic aspects of cities is a major problem which results from unplanned horizontal expansion of cities and their land-use changes. The purpose of the present study is to investigate the land use changes and physical expansion of Babol city during the last 30 years and to predict the land use change’s trend for the future. To do so, Landsat multi-temporal images of 1985, 1992, 2000, and 2015 were used. The maximum likelihood algorithm was applied for classification of land use and cross tab model was used for investigation of land use changes. The scattered expansion of the city was examined through Shannon’s entropy index. Moreover, the CA-Markov model was applied to predict the land use change’s trend as well as the physical expansion of Babol city. Results of the present study confirmed the extreme physical expansion of Babol city during the last three decades. Such an expansion was the main reason for degradation of agricultural lands and green spaces around the suburbs. The growth rate of the built-up areas was 92%. The more distance from the built-up areas the less changes occurred in land uses. Also, the Shannon entropy index was increased from 0.73 in 1985 to 0.8 in 2015 which is an indication of the scattered expansion of the city. It can be predicted that besides decreasing 704 hectares of agricultural areas, a 33% growth will be occurred in built up areas from 2015 to 2040. It consequently requires the specific attention of urban managers and planners. امروزه تغییرات کاربری اراضی و گسترش بی رویه فیزیکی شهرها سبب مشکلات متعددی از جمله، در هم تنیدگی کالبدی، اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی شده است. هدف پژوهش حاضر، بررسی تغییرات کاربری اراضی و گسترش فیزیکی شهر بابل طی 30 سال گذشته و پیش‏بینی روند تغییرات کاربری‏ اراضی برای آینده می‏باشد. برای این منظور از تصاویر چند زمانه لندست برای سال‏های 1364، 1371، 1379، 1387 و 1394 استفاده شده است. در پژوهش حاضر از الگوریتم بیشترین شباهت برای طبقه‏بندی کاربری اراضی ، از مدل کراس‏تب برای شناخت تغییرات کاربری اراضی و از شاخص آنتروپی شانون گسترش پراکنده شهر بررسی شد. در ادامه برای پیش‏بینی روند تغییرات کاربری اراضی و گسترش فیزیکی شهر بابل نیز از مدل پیش‏بینی سلول‏های خودکار-مارکوف استفاده شد. نتایج حاصل از این پژوهش، بیانگر گسترش بی‏رویه شهر بابل در طی 30 سال گذشته است. به طوری که رشد 92 درصدی مساحت اراضی ساخته شده سبب تخریب بیش از حد اراضی زارعی و فضای سبز در حاشیه شهر شده است. بررسی‏ها نشان می‏دهد که با افزایش فاصله از اراضی ساخته شده میزان تغییرات کاربری اراضی کاهش چشمگیری داشته است. همچنین شاخص آنتروپی شانون طی سال‏های گذشته روند رو به رشدی داشته به‏طوری‏ که از 73/0 در سال 1364 به 8/0 در سال 1394 رسیده است. نتایج تغییرات کاربری اراضی، رشد 33 درصدی اراضی ساخته شده و کاهش 704 هکتاری اراضی زراعی را برای سال 1419 نسبت به سال 1394 قابل پیش‏بینی است و این امر ضرورت توجه به موضوع گسترش شهری و پیامد‏های آن درشهر و پیرامون را نشان می‏دهد. https://psp.journals.pnu.ac.ir/article_5257_348a854de172c92c0efb4f12cf2b4c5f.pdf