دانشگاه پیام نور برنامه ریزی توسعه کالبدی 2645-5471 5 1 2018 05 22 Analysis of resilience components in the central tissue of Hamedan using Moran spatial autocorrelation سنجش و تحلیل فضایی مؤلفه‌های تاب‌آوری کالبدی در بافت مرکزی شهر همدان با استفاده از خودهمبستگی فضایی موران 93 106 4833 10.30473/psp.2018.4833 FA احمد پوراحمد استاد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران یعقوب ابدالی دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران علیرضا صادقی دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، دانشگاه تهران سارا الله قلی پور دانش آموخته کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران Journal Article 2018 01 10    Nowadays, a large number of cities and settlements are built in places that are exposed to natural or man-made disasters. So, addressing the physical problems of residential buildings of cities and explaining the concept of resilience are two essential issues to be considered. Thus, enough attention should be paid to rehabilitating such problematic tissues. The study area comprises the central part of Hamedan, with 55387 inhabitants and 13663 residential buildings with an area of ​​29722351 square meters. Based on aim, the present study is an applicable research and based on methodology it is a descriptive-analytical one which follows a physical-structural approach. Investigated indices in the present study include: building structure, material types, number of floors, aggregation, building age, permeability, building quality and number of units. Spatial Autocorrelation method was used to explore patterns of regression and to weigh the spatial data layers. Also Spatial Autocorrelation technique of Moran (Aselin local Morans) has been applied to investigate the spatial distribution pf residential resielience prioritization. Results of the present study show that 22147924 square meters (74.52 percent of the total area), which includes 7280 building blocks locates in low-resielence to non-resielence range of measure. Such a situation necessitates a quick and mitigate planning for rehabilating the area specially in case of building structure,  permeability, building quality and building age. امروزه بیشتر شهرها و جوامع سکونت‌گاهی در مکان‌هایی بنا شده‌اند که در معرض وقوع انواع سوانح طبیعی و یا به دلیل پیشرفت‌های تکنولوژی در معرض انواع سوانح انسان‌ساخت هستند از این­رو،  توجه به مسائل کالبدی بافت­های مسکونی در شهرها و تبیین مفهوم "تاب‌آوری"  و به تبع آن مقاوم­سازی این بافت‌ها در مواجهه با حوادث و مخاطرات احتمالی اهمیت بسیاری دارد. قلمرو مطالعه حاضر،  بافت مرکزی شهر همدان که با جمعیت 55387 نفر و تعداد 13663 ساختمان مسکونی با مساحت 29722351 مترمربع می باشد. این پژوهش به لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ روش­شناسی توصیفی ـ تحلیلی مبتنی بر رویکرد مطالعات کالبدی-سازه­ای است و شاخص­های منتخب اسکلت ساختمان، جنس مصالح، ، تعداد طبقات، دانه­بندی، قدمت ساختمان، نفوذ­پذیری، کیفیت ابنیه و تعداد واحد استخراج می­باشند.  برای کشف روند الگوها از ابزار رگرسیون و برای وزن دهی به لایه­ها در داده­های فضایی از روش خودهمبستگی فضایی استفاده شده است. همچنین برای بررسی توزیع فضایی اولویت­بندی تاب‌آوری بافت مسکونی از روش خودهمبستگی فضایی موران(Anselin local Morans) در نرم‌افزار ArcGIS استفاده شده است. نتایج مکانی در پژوهش حاضر نشان می­دهد که 22147924 مترمربع یعنی 52/74 درصد از کل مساحت که تعداد 7280 بلوک ساختمانی را در بر می­گیرد در گروه تاب­آوری نسبتاً کم تا غیرتاب­آور قرار دارند که نیازمند برنامه­ریزی سریع­ برای این بخش­ها از بافت در شاخص­های اسکلت ساختمان، نفوذپذیری، کیفیت ابنیه و قدمت ابنیه است. https://psp.journals.pnu.ac.ir/article_4833_539d2a0b51537aff041b39f9da99697f.pdf