محمد نظری؛ کیانا اعتمادی؛ سید مجتبی قاضی میرسعید
چکیده
حکمروایی خوب شهری ازجمله اثربخشترین و پایدارترین رویکردهای مدیریت شهری محسوب شده که مبتنی بر توسعهای مردمسالارانه است. این رویکرد بر مفاهیمی مانند شفافیت، پاسخگویی و مسئولیتپذیری، پذیرا و پاسخده بودن، عدالت، مشارکت، اثربخشی و کارایی استوار است که این مفاهیم بهعنوان شاخصهای حکمروایی خوب شهری شناخته میشوند. پژوهش ...
بیشتر
حکمروایی خوب شهری ازجمله اثربخشترین و پایدارترین رویکردهای مدیریت شهری محسوب شده که مبتنی بر توسعهای مردمسالارانه است. این رویکرد بر مفاهیمی مانند شفافیت، پاسخگویی و مسئولیتپذیری، پذیرا و پاسخده بودن، عدالت، مشارکت، اثربخشی و کارایی استوار است که این مفاهیم بهعنوان شاخصهای حکمروایی خوب شهری شناخته میشوند. پژوهش حاضر باهدف ارزیابی سیستم مدیریت شهری شهر سمنان در راستای سنجش شاخصهای حکمروایی خوب شهری و شناسایی نحوه عملکرد مدیران شهری در چارچوب این شاخصها گام برمیدارد. رویکرد این پژوهش مبتنی بر تحلیلهای کیفی است و از روشهای توصیفی و تحلیلی بهصورت توأمان استفاده میشود. همچنین ازنظر استراتژی پژوهش، از نوع پیمایشی و میدانی است. دادههای پژوهش از طریق مراجعه حضوری و در قالب 14 مصاحبه از کارشناسان و مدیران و شهروندان گردآوردی شده است. همچنین با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی نسبت به تحلیل دادههای مصاحبه اقدام شده و دستهبندی و شناسایی نقاط قوت و ضعف مدیریت شهری سمنان در چارچوب هر یک از شاخصهای حکمروایی خوب شهری بهتفصیل مورد ارزیابی و تحلیل قرار گرفت. درنهایت نتایج حاصل از ارزیابی مصاحبهها حاکی از آن بود که از میان شاخصهای حکمروایی خوب شهری، شاخص مشارکت با 64 درصد، شاخص پذیرا و پاسخدهی با 57 درصد و شاخص عدالت با 42 درصد نیازمند بازآفرینی و توجه بیشتری هستند؛ اما با اقدامات اخیر مدیران و سازمانهای دخیل در مدیریت شهری شهر سمنان، پیشرفتهای نسبی در راستای تحقق شاخصهای شفافیت، اثربخشی و کارایی دیده میشود.
سید مجتبی قاضی میرسعید؛ کیانا اعتمادی؛ راضیه مقیسه
چکیده
برنامهریزی محلهمحور رویکرد نسبتاً جدیدی است که خدمات عمومی را در مدیریت شهری بهبود میبخشد. بهکارگیری این رویکرد در فرآیند برنامهریزی بیش از هر چیز نیازمند سرمایه اجتماعی مناسب، انسجام و یکپارچگی ساکنین در یک اجتماع محلهای و تقویت بسترها و زمینههای هویتساز محلهای است. بر این مبنا پژوهش حاضر به بررسی نقش رویکرد محلهمحوری ...
بیشتر
برنامهریزی محلهمحور رویکرد نسبتاً جدیدی است که خدمات عمومی را در مدیریت شهری بهبود میبخشد. بهکارگیری این رویکرد در فرآیند برنامهریزی بیش از هر چیز نیازمند سرمایه اجتماعی مناسب، انسجام و یکپارچگی ساکنین در یک اجتماع محلهای و تقویت بسترها و زمینههای هویتساز محلهای است. بر این مبنا پژوهش حاضر به بررسی نقش رویکرد محلهمحوری در جهت ارتقاء سرمایه اجتماعی در محله قنات کوثر واقع در منطقه 4 شهر تهران پرداخته است. روش پژوهش توصیفی- تحلیلی و از نظر هدف کاربردی بوده و با بررسی متون مرتبط، شاخصها و زیرشاخههای مفهوم برنامهریزی محلهمحور استخراج شدند. مبتنی بر شاخصهای مذکور سؤالات موردنیاز طرح شد و با انجام مصاحبه عمیق با 16 نفر از افراد ساکن در محله و رسیدن به اشباع نظری، دادههای موردنیاز بهمنظور تحلیل به دست آمدند. با استفاده از رویکرد نظریه زمینهای و انجام سه مرحله کدگذاری (باز، محوری و گزینشی) مقولههای نهایی استخراج شدند و در چارچوب شرایط علی، زمینهای، مداخلهای، تعاملات/راهبردها و پیامدها جای گرفتند. مبتنی بر این موارد، نمودار پارادایمی ازنظریه زمینهای ارائه شد و نظریه نهایی بهمنظور بهبود سرمایه اجتماعی با رویکرد برنامهریزی محلهمحور به دست آمد. نتایج حاصل از پژوهش نشان میدهد که افزایش کیفیت فضاهای شهری و بهبود وضعیت فعلی محله، توزیع عادلانه امکانات خدماتی و رفاهی، افزایش تعاملات، توانمندسازی شورای محله و جلب اعتماد و مشارکت ساکنین، از مهمترین راهبردها بهمنظور افزایش سرمایه اجتماعی و فراهم کردن زمینه دستیابی به توسعه پایدار محلهای در محله قنات کوثر هستند.
سید مجتبی قاضی میرسعید؛ محمد طالعی؛ سمیه ابولحسنی؛ الهام علیشاه
چکیده
مقوله کیفیت زندگی شهری ازجمله نخستین محورهای مطالعاتی بود که همراه با رشد شهری و مشکلات ناشی از آن، بهتدریج از دهۀ 1930 مورد توجه متخصصان مسائل شهری قرار گرفت. بر این مبنا هدف پژوهش حاضر، بررسی کیفیت زندگی در محلههای درونشهری و اولویتبندی آنهاست که مبتنی بر آن، دو دسته از شاخصهای عینی و ذهنی برای سنجش کیفیت زندگی در شهر سمنان ...
بیشتر
مقوله کیفیت زندگی شهری ازجمله نخستین محورهای مطالعاتی بود که همراه با رشد شهری و مشکلات ناشی از آن، بهتدریج از دهۀ 1930 مورد توجه متخصصان مسائل شهری قرار گرفت. بر این مبنا هدف پژوهش حاضر، بررسی کیفیت زندگی در محلههای درونشهری و اولویتبندی آنهاست که مبتنی بر آن، دو دسته از شاخصهای عینی و ذهنی برای سنجش کیفیت زندگی در شهر سمنان مورد ارزیابی قرار گرفتند. شاخصهای عینی شامل مواردی چون قیمت زمین، دسترسی به مراکز شهری، درآمد و بعد خانوار، میانگین مساحت واحد مسکونی، دسترسی به فضای سبز و حملونقل عمومی و کیفیت ساختوساز و شاخصهای ذهنی معیارهایی نظیر امنیت، احساس تعلق به محله، کیفیت آب، روابط اجتماعی و جذابیت محله را شامل میشوند. برای تعیین وزن و اهمیت هر یک از شاخصها از روش آنتروپی استفاده و درنهایت برای اولویتبندی محلهها، روش تاپسیس به کار برده شد. نظر به آنکه ارزیابیهای بهدستآمده از سنجش ابعاد ذهنی و عینی کیفیت زندگی ممکن است با وضعیت کنونی محلههای شهر سمنان منطبق نباشد، از نظرات کارشناسان شهرسازی شهرداری سمنان و همچنین صاحبان بنگاههای املاک در قالب پرسشنامهای استفاده و نتایج بهدستآمده از دو روش، مقایسه تطبیقی شد. مقادیر بهدستآمده از این مقایسه نشان میدهد که در 17 محله از 28 محله درونی شهر، نظرات کارشناسی با یافتههای روش تاپسیس تطابق دارند و در سایر محلهها نیز اختلاف زیادی میان یافتهها مشاهده نمیشود.
