عیسی ابراهیم زاده؛ زهرا سالاری؛ معصومه کاخا
چکیده
در اغلب شهرهای خشک و بیابانی، فقدان کمربندهای سبز کارآمد، کمبود منابع آب، توپوگرافی محدودکننده و مهاجرت روستاها به فضاهای شهری، همراه با فشار بر زیرساختها، پیامدهای زیستمحیطی، اجتماعی و اقتصادی قابل توجهی به دنبال دارد. این مسائل موجب کاهش کارکرد زیست محیطی، کاهش تابآوری شهری و تشدید نابرابریهای دسترسی به فضاهای سبز میشود. ...
بیشتر
در اغلب شهرهای خشک و بیابانی، فقدان کمربندهای سبز کارآمد، کمبود منابع آب، توپوگرافی محدودکننده و مهاجرت روستاها به فضاهای شهری، همراه با فشار بر زیرساختها، پیامدهای زیستمحیطی، اجتماعی و اقتصادی قابل توجهی به دنبال دارد. این مسائل موجب کاهش کارکرد زیست محیطی، کاهش تابآوری شهری و تشدید نابرابریهای دسترسی به فضاهای سبز میشود. هدف اصلی این تحقیق، ارزیابی اثربخشی کمربند سبز در کنترل گسترش بیرویۀ شهر و هدایت توسعه پایدار شهری در محدوده محور جنوب غربی زاهدان است و از این طریق بهبود همزمان پایداری زیستمحیطی، کاربری اراضی و رفاه اجتماعی را دنبال میکند. روش مورد استفاده در ایـن پـژوهش، توصـیفی- تحلیلـی است. بدین منظور ابتدا اطلاعات از طریق منابع کتابخانهای، مقـالات و منابع اینترنتی جمعآوری و بهمنظور شناخت بیشـتر از محدوده مورد مطالعه، برداشت میدانی صورت گرفته است. در گام بعدی، با استفاده از پرسشنامه خبرگان و با به کارگیری روش دلفی، نظرات کارشناسی برای تبیین و اولویتبندی راهکارها و ضریب هماهنگی آنها با استفاده از نرمافزار spss نسبت به هم، جمعآوری و تحلیل شده است. پس از آنکه روش دلفی در سه دور متوالی با مشارکت خبرگان دانشگاهی و کارشناسان اداری اجرا شد، نتایج حاصل از تحلیل یافتهها نشان داد ضریب هماهنگی کندال اجماع بین اعضا از دور اول تا سوم به طور قابل توجهی افزایش یافته است و از 234/0 به 724/0 رسیده است. یافتههای پژوهش نشان میدهد که کمربند سبز محور جنوب غربی زاهدان میتواند آلودگی هوا و گردوغبار را کاهش دهد، اما با چالشهای اصلی کمبود منابع آبی، نیاز به مدیریت هوشمند آب و انتخاب گونههای سازگار با اقلیم خشک روبهرو است. با وجود اینکه با رویکرد توسعه پایدار و استفاده از فناوریهای نوین و گیاهان مقاوم به خشکی مانند زری اسکاپ امکانپذیر است و میتواند به بهبود کیفیت هوا کمک کند، اما نتوانسته کنترل رشد و توسعه شهری را به طور کامل تأمین کند و به سیاستها و راهکارهای جامع بلندمدت نیاز دارد. این طرح میتواند بهعنوان بخشی از راهکار کلان مدیریت شهری برای کاهش آلودگی هوا و گردوغبار و در عین حال حفظ حریم شهر با پیراشهر عمل کند، اما موفقیت آن مستلزم همکاری بین سازمانی، قوانین شفاف و مشارکت مردمی است.
دیمن کاشفی دوست؛ عیسی ابراهیم؛ میرنجف موسوی
چکیده
اقتصاد سبز یکی از مباحث نوین مجامع علمی در دهههای اخیر میباشد که هدف آن رفاه انسان، عدالت اجتماعی و ایجاد اطمینان در حفاظت از محیطزیست همراه با رشد اقتصادی است. اما دستیابی به چنان مرحلهای از پایداری در گرو شناخت کامل توان اکولوژیکی هر سرزمین به عنوان بستر رشد و توسعه اقتصادی میباشد. چرا که هر منطقه سطح توان و استعداد ...
بیشتر
اقتصاد سبز یکی از مباحث نوین مجامع علمی در دهههای اخیر میباشد که هدف آن رفاه انسان، عدالت اجتماعی و ایجاد اطمینان در حفاظت از محیطزیست همراه با رشد اقتصادی است. اما دستیابی به چنان مرحلهای از پایداری در گرو شناخت کامل توان اکولوژیکی هر سرزمین به عنوان بستر رشد و توسعه اقتصادی میباشد. چرا که هر منطقه سطح توان و استعداد مشخصی دارد که قبل از اقدام به سرمایهگذاری، لازم است ارزیابی گردد. لذا هدف از تحقیق حاضر، ارزیابی توان اکولوژیکی سرزمین در راستای تحقق اقتصاد سبز در استان آذربایجانغربی میباشد. این پژوهش، از لحاظ هدف کاربردی و از لحاظ روششناسی، توصیفی- تحلیلی میباشد. به این صورت که در ابتدا به روش کیفی و مصاحبه با 10 نفر از کارشناسان، فهرست عوامل تخریب و شدت آنها در استان آذربایجانغربی تنظیم شد و با مدل تخریب مخدوم میزان آسیبپذیری استان محاسبه شد. پس از تعیین مشخصههای سهگانه مدل تخریب، ضریب تخریب در هر یک از واحدهای سرزمین مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت و در مجموع برای استان ضریب تخریب 92/36 برآورد گردید که در طیف حساس جای میگیرد و نیازمند اقدامات حفاظتی است. سپس توان اکولوژیکی استان در سه حوزه توسعه سکونتگاهی، گردشگری و صنعت مورد مطالعه قرار گرفته است. بدین منظور با استفاده از لایههای اطلاعاتی و در محیط نرمافزار GIS عوامل مؤثر در ارزیابی توان اکولوژیکی تعیین، وزندهی، ارزشگذاری و لایههای حاصل از آنها ترسیم شد و در نهایت اقدام به تهیه نقشه توان اکولوژیکی برای سه کاربری مذکور گردید. با نگاهی اجمالی به نتایج تحقیق میتوان به تفاوت در توان اکولوژیکی شهرستانهای استان و همچنین تفاوت در سه مؤلفه در هر شهرستان پیبرد. با توجه به نتایج خروجی، در زمینه توان اکولوژیک توسعه سکونتگاهی؛ شهرستانهای پلدشت، ماکو، بوکان بیشترین توان و شهرستانهای سردشت، چالدران و تکاب کمترین توان را دارند. در زمینه گردشگری شهرستانهای پلدشت، سردشت و شاهیندژ به ترتیب بیشترین توان و شهرستانهای سلماس، پیرانشهر و اشنویه کمترین توان را دارند. در زمینه توان توسعه صنعت شهرستانهای شوط، بوکان و میاندوآب بالاترین ظرفیت و شهرستانهای سردشت، اشنویه و چالدران پایینترین ظرفیت را به خود اختصاص دادهاند.
