فرحناز گرگیج؛ احمد حامی؛ سعداله علیزاده؛ زانیار صمدی تودار
چکیده
در حالیکه بیشتر مطالعات محیطهای ترمیمی بر فضاهای سبز شهری، پارکها و باغها متمرکز بودهاند، نقش آرامستانها بهعنوان فضاهای معنوی و ترمیمی در بستر شهرهای ایران، بهویژه در اقلیمهای گرم و خشک، کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین ظرفیت ترمیمی آرامستان و شناسایی مؤلفههای محیطی، معنوی و منظرین مؤثر بر ...
بیشتر
در حالیکه بیشتر مطالعات محیطهای ترمیمی بر فضاهای سبز شهری، پارکها و باغها متمرکز بودهاند، نقش آرامستانها بهعنوان فضاهای معنوی و ترمیمی در بستر شهرهای ایران، بهویژه در اقلیمهای گرم و خشک، کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف تبیین ظرفیت ترمیمی آرامستان و شناسایی مؤلفههای محیطی، معنوی و منظرین مؤثر بر بازیابی روحیه بازدیدکنندگان، آرامستان بهشت محمد رسولالله (ص) زاهدان را مطالعه کرده است. این پژوهش با بهرهگیری از طرح آمیخته اکتشافی متوالی انجام شد. در مرحله کیفی، 59 مصاحبه نیمهساختاریافته با مراجعهکنندگان آرامستان انجام و دادهها با روش تحلیل مضمون تحلیل شدند. در مرحله کمی، مضامین استخراجشده به متغیرهای دوحالتی تبدیل و با آزمون نیکویی برازش کایدو در نرمافزار SPSS مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که از میان مؤلفههای نظریه بازیابی توجه، «دور بودن» با فراوانی 7/84 درصد (49/28χ²=، 001/0p<)، «سازگاری» با فراوانی 3/76 درصد (28/16χ²=، 001/0p<) و «شگفتی» با فراوانی 6/74 درصد (25/14χ²=، 001/0p<) دارای اثر معنادار در تجربه بازیابی روحیه بازدیدکنندگان هستند؛ در حالیکه مؤلفه «محدوده» معنادار نبود (091/0 =p). همچنین چهار مضمون اکتشافی شامل «اوقات فراغت» (1/83 درصد)، «تقدسبخشی» (3/76 درصد)، «تجلی آیین» (9/72 درصد) و «نوعدوستی» (2/54 درصد) شناسایی شد که سه مورد نخست از نظر آماری معنادار بودند (001/0p<). یافتهها نشان دادند که تجربه ترمیم روانی در آرامستان مورد مطالعه صرفاً متکی بر عناصر طبیعی نیست، بلکه مؤلفههایی نظیر سکوت، خلوت، معنویت، یادآوری مرگ و تأمل در زندگی نیز نقش تعیینکنندهای در بازیابی روحیه ایفا میکنند.
احمد حامی؛ سعدی فرجی؛ فرزین امامی؛ زانیار صمدی تودار
چکیده
پژوهش حاضر به بررسی انگیزهها و فعالیتهای ترجیحی مردم در پارکهای شهری ـ منطقهای تبریز میپردازد. این مطالعه در ۴ پارک (شمس، گلستان، قوناخلار باغی، میرداماد) از بین ۸ پارک منطقهای موجود به عنوان نمونه انتخاب و با ۱۲۰ نفر از بازدیدکنندگان مصاحبهای حضوری در مورد مهمترین انگیزه آنها برای آمدن به پارک و همچنین فعالیتهای ...
بیشتر
پژوهش حاضر به بررسی انگیزهها و فعالیتهای ترجیحی مردم در پارکهای شهری ـ منطقهای تبریز میپردازد. این مطالعه در ۴ پارک (شمس، گلستان، قوناخلار باغی، میرداماد) از بین ۸ پارک منطقهای موجود به عنوان نمونه انتخاب و با ۱۲۰ نفر از بازدیدکنندگان مصاحبهای حضوری در مورد مهمترین انگیزه آنها برای آمدن به پارک و همچنین فعالیتهای مورد علاقهشان در پارک انجام گرفت. نتایج تحقیق نشان داد که داشتن سرگرمی، بودن در کنار خانواده، رهایی از استرس، و پیادهروی مهمترین انگیزه مردم برای مراجعه به پارکهای منطقهای بوده است. همچنین، مهمترین فعالیتهای پاسخدهندگان بترتیب اولویت شامل ورزشهای صبحگاهی، عکاسی از مناظر و انجام ورزشهای گروهی بود. برای شناخت ارتباط انواع فعالیتها با پارکهای مذکور، آزمون خی-دو (chi-square) استفاده شد و نتیجه آنالیز نشان داد که پارک گلستان بیشتر برای انجام فعالیتهای کم تحرک از قبیل بازیهای فکری، پارک میرداماد برای فعالیتهای پرتحرک از قبیل شهربازی و ورزش صبحگاهی، پارک قوناخلارباغی محل مناسبی برای فعالیتهای خانوادگی و در نهایت پارک شمس برای فعالیتهای اجتماعی از قبیل جمع شدن با دوستان مناستتر بودند. بکارگیری یافتههای این تحقیق به طراحان منظر و مدیران شهری این امکان را میدهد که پارکها بر اساس اولویتهای شهروندان برنامه ریزی و طراحی شوند و این کار در افزایش کارآیی پارکها و ترغیب مردم برای مراجعه به پارکها میتواند مؤثر واقع شود.